ΑΓΑΜΕΜΝΩΝ, ΧΟΗΦΟΡΟΙ του Αισχύλου

KREFELD UND MÖNCHENGLADBACH THEATRE gGmbH, ΓΕΡΜΑΝΙΑ

Το Θέατρο του Κρέφελντ και Μενχενγκλάντμπαχ, το μεγαλύτερο θέατρο στην κάτω περιοχή του Ρήνου στα δυτικά της Γερμανίας, παρουσιάζει τις δύο τραγωδίες, Αγαμέμνων και Χοηφόροι, της αισχύλειας τριλογίας Ορέστεια σε σκηνοθεσία Ματίας Γκερτ και σε μετάφραση Πέτερ Στάιν.

Ο Αγαμέμνων επιστρέφει στο Άργος νικητής, έπειτα από τον δεκαετή Τρωϊκό πόλεμο. Εκεί η Κλυταιμνήστρα, μητέρα του Ορέστη, σύζυγος του Αγαμέμνονος και ερωμένη του Αίγισθου, τον υποδέχεται ως νικητή και τον δολοφονεί με την είσοδό του στο παλάτι, χωρίς ηθικούς ενδοιασμούς, παίρνοντας εκδίκηση για τη θυσία της κόρης τους Ιφιγένειας, αλλά και εξασφαλίζοντας στον Αίγισθο τον θρόνο του Άργους. Στη δεύτερη τραγωδία της τριλογίας, Χοηφόροι, ο εξόριστος Ορέστης επιστρέφει στο σπίτι του για να εκδικηθεί τον φόνο του πατέρα του.

Ο Αισχύλος αποκωδικοποιεί βαθιές πραγματικότητες της ανθρώπινης ψυχής και της ανθρώπινης σκέψης.

▪ Με ελληνικούς και αγγλικούς υπέρτιτλους

Agamemnon, The Libation Bearers GERMANY
Agamemnon, The Libation Bearers GERMANY
Agamemnon, The Libation Bearers GERMANY
Agamemnon, The Libation Bearers GERMANY
Agamemnon, The Libation Bearers GERMANY
Agamemnon, The Libation Bearers GERMANY
Agamemnon, The Libation Bearers GERMANY
Agamemnon, The Libation Bearers GERMANY
Agamemnon, The Libation Bearers GERMANY
Agamemnon, The Libation Bearers GERMANY
Agamemnon, The Libation Bearers GERMANY
Agamemnon, The Libation Bearers GERMANY
Agamemnon, The Libation Bearers GERMANY
Agamemnon, The Libation Bearers GERMANY
Agamemnon, The Libation Bearers GERMANY
Agamemnon, The Libation Bearers GERMANY

 

Περίληψη

Αγαμέμνων
Έπειτα από δέκα έτη πολέμου η Τροία καταστρέφεται. Οι επιζήσαντες Έλληνες νικητές επιστρέφουν σπίτι τους. Ένας από αυτούς ο Αγαμέμνονας, ο στρατιωτικός ηγέτης του Ελληνικού στρατού, που επιστρέφει στο βασίλειό του και στη σύζυγό του Κλυταιμνήστρα. Καταφθάνει στο Άργος και φέρνει μαζί του, ως παλλακίδα του, την Κασσάνδρα, τη σκλαβωθείσα κόρη του βασιλιά Πριάμου. Η Κλυταιμνήστρα στρώνει το κόκκινο χαλί στον Αγαμέμνονα, μα τον δολοφονεί μόλις εισέρχεται στο παλάτι, εν μέρει ως εκδίκηση για τη θυσία της κόρης τους Ιφιγένειας δέκα χρόνια ενωρίτερα και εν μέρει λόγω του εραστή της Κλυταιμνήστρας, Αίγισθου, ξαδέλφου του Αγαμέμνονα και μοναδικού επιζήσαντος της ξεκληρισμένης οικογένειας των Ατρειδών, ο οποίος πιστεύει ότι ο θρόνος του Άργους του ανήκει δικαιωματικά.

Χοηφόροι
Μετά τον φόνο του Αγαμέμνονα στο Άργος βασιλεύει η Κλυταιμνήστρα και ο Αίγισθος, οι φονιάδες του. Ο Ορέστης, οποίος είχε φυγαδευτεί στη Φωκίδα μετά τη δολοφονία του Αγαμέμνονα, επιστρέφει στο Άργος μαζί με τον Πυλάδη. Καθώς προσφέρει κρυφά χοές στον τάφο του πατέρα του, ζητώντας να του παρασταθεί στην εκδίκηση, φθάνει εκεί η Ηλέκτρα μαζί με τον Χορό για να ζητήσει και αυτή από τον πατέρα της συμπαράσταση. Βλέποντας τα σημάδια στον τάφο υποπτεύεται ότι εκεί βρίσκεται ο Ορέστης, ο οποίος εμφανίζεται και αναγνωρίζονται. Καταστρώνουν το σχέδιο της εκδίκησης και το φέρουν εις πέρας. Μπαίνουν λοιπόν στο παλάτι, ανακοινώνουν τον δήθεν θάνατο του Ορέστη στην Κλυταιμνήστρα και αυτή καλεί τον Αίγισθο, ο οποίος τελικά πέφτει θύμα των δύο αδελφιών και δολοφονείται. Ο Ορέστης αποκαλύπτεται στη μητέρα του και εκδικείται το φόνο του πατέρα του, με τη δολοφονία της. Ντυμένος ικέτης ξεκινά για το μαντείο για να ξορκίσει το αίμα από τα χέρια του, ενώ οι Ερινύες τον κατατρέχουν.

Η αισχύλεια τριλογία Ορέστεια αποτελεί τη μόνη σωζόμενη αρχαία τριλογία και περιλαμβάνει τις τραγωδίες Αγαμέμνων, Χοηφόροι και Ευμενίδες. Παρουσιάστηκε το 458π.Χ. στη γιορτή των Διονυσίων και χαρακτηρίζεται ως μια από τις κορυφαίες τραγωδίες του αρχαίου δράματος.

 

Σκηνοθετικό σημείωμα

Η Ορέστεια δεν είναι μόνο ένα από τα κείμενα που σημάδεψαν τη γέννηση του Ευρωπαϊκού θεάτρου, αλλά αποτελεί και το λίκνο του δικού μου ενδιαφέροντος για το θέατρο. Ήμουν ένας εικοσιπεντάρης όταν ταξίδεψα με ωτοστόπ από το Βερολίνο στην Ιταλική πόλη  Όστια, για να παρακολουθήσω μια παράσταση που εφιλοξενείτο εκεί, την Ορέστεια από το Berliner Schaubühne, στο τοπικό αμφιθέατρο. Εκείνη η στιγμή στάθηκε σταθμός στη ζωή μου. Η παράσταση που παρουσίασε τις τρεις τραγωδίες της τριλογίας, χωρίς να αφαιρέσει τίποτα από το κείμενο, άρχισε στις 7 μ.μ. και τελείωσε τη χαραυγή. Καθισμένος στις πέτρινες κερκίδες, κατά διαστήματα μισοκοιμόμουν. Ίσως, σε εκείνον ακριβώς τον χώρο του ύπνου, κάπου μεταξύ δύο κόσμων, μια ισχυρή συνειδητοποίηση φανερώθηκε στην ψυχή μου: αυτή η θεατρική εμπειρία, αυτό το κείμενο, αυτό το περιεχόμενο είναι σημαντικά, είναι σημαντικά για μένα. Αυτή η νύχτα στην Όστια λειτούργησε ως κρίσιμη συνθήκη για μένα, για να αφιερωθώ στο θέατρο ολοκληρωτικά, γιατί είχα την τύχη να βιώσω τη δύναμη της επίδρασης του θεάτρου, της επίδρασής του επάνω μου. Έπειτα, εργάστηκα ως βοηθός σκηνοθέτης του Πέτερ Στάιν, ο οποίος σκηνοθέτησε την Ορέστεια που παρακολούθησα στην Όστια. Μετά από αυτό, ο Στάιν στάθηκε ο μέντοράς μου. Εν τέλει έγινα και εγώ σκηνοθέτης, πάντοτε με την ελπίδα και τη σκέψη μου στη στιγμή που θα είχα πια τη δυνατότητα να προσθέσω τη δική μου θεώρηση και πνευματική αντίληψη στη σκηνοθεσία αυτής της Ορέστειας.

Ματίας Γκερτ

 

Σημείωμα δραματουργού

Η Ορέστεια είναι ένα θεμελιώδες κείμενο όχι μόνο για το Ευρωπαϊκό θέατρο  αλλά και για τον Ευρωπαϊκό πολιτισμό και πολιτική. Ένα κείμενο που γράφτηκε πάνω από 2.500 χρόνια πριν, ακόμη μας αγγίζει και ακόμη είναι σημαντικό για μας. Στην Ορέστεια μια κοινωνία αντικατοπτρίζεται, με αφηγηματικά στοιχεία  που συναντιούνται στους παραδοσιακούς μύθους. Με αιχμηρό τρόπο ο Αισχύλος μιλά στην τριλογία του (τη μόνη που έφθασε κοντά μας από τον 5ο αιώνα π.Χ.) για την ιστορική εξέλιξη της Αθήνας, από μια κοινωνία φατρία σε πόλη, στην πρώτη δημοκρατία της παγκόσμιας ιστορίας. Πράγματι οι γυναίκες, οι δούλοι και οι ακτήμονες δεν ήταν μέρος αυτής της δημοκρατίας, μα ακόμη κι έτσι: με πολιτικά ιδρύματα όπως το δικαστήριο, το οποίο εφεύρε ο Αισχύλος με την Αθηνά στην τριλογία του, για πρώτη φορά ένα είδος επίλυσης συγκρούσεων, βασισμένο σε δημοκρατικές διαδικασίες, δημιουργείται η εξισορρόπηση των συγκρουόμενων δυνάμεων, μέσα από διαπραγματεύσεις και συμβιβασμούς, εν συντομία: πολιτική δράση που δεν καταντά κοινοτυπία στους μετα-δημοκρατικούς καιρούς της πολιτικής που κατευθύνεται από εμπειρογνώμονες και αρπακτικές τρόικες.

Μάρτιν Βέρινγκερ

 

Βιογραφικό θεατρικού σχήματος

KREFELD UND MÖNCHENGLADBACH THEATRE
Το Θέατρο του Κρέφελντ και Μενχενγκλάντμπαχ είναι το μεγαλύτερο θέατρο στην Κάτω περιοχή του Ρήνου στα δυτικά της Γερμανίας, με πάνω από 200,000 θεατές ανά σεζόν. Το θέατρο εκπροσωπεί τρία  διαφορετικά είδη των παραστατικών τεχνών – όπερα, θέατρο και μπαλέτο -, καθώς και συμφωνική ορχήστρα. Δεκατέσσερις ηθοποιοί εργάζονται μόνιμα στη θεατρική ομάδα, της οποίας ηγείται από το 2010 ο σκηνοθέτης Ματίας Γκερτ. Το λογοτεχνικό πρόγραμμα του θεάτρου επικεντρώνεται κυρίως σε κλασσικά κείμενα από τη μια (από τον Σοφοκλή στον Σαίξπηρ και τον Γκαίτε) και σε παραστάσεις σύγχρονων θεατρικών έργων από την άλλη (από τον  Ρόλαντ Σιμελπφένιχ στον Eλφρίντε Γέλινεκ).

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται σε μια σειρά μη ευρωπαϊκών παραστάσεων στο πρόγραμμα. Από το 2010 σε κάθε σεζόν προσκαλείται στο Θέατρο του Κρέφελντ και Μενχενγκλάντμπαχ  ένας θεατρικός καλλιτέχνης εκτός Ευρώπης για να ανεβάσει ένα καινούργιο θεατρικό έργο της επιλογής του. Μέχρι τώρα σκηνοθέτες θεάτρου από το Ιράν, τη Νιγηρία, το Μεξικό, τον Λίβανο και τη Βραζιλία έχουν αποδεχθεί την πρόσκληση. Τα επόμενα χρόνια θα συνεχιστεί αυτή η πρακτική με περισσότερους καλλιτέχνες.

 

 

 

▪ Τρίτη 5 Ιουλίου│Αρχαίο Θέατρο Κουρίου
▪ Πέμπτη 7 Ιουλίου│Αμφιθέατρο Μακαρίου Γ΄, Λευκωσία

Μετάφραση: Πέτερ Στάιν
Σκηνοθεσία: Ματίας Γκερτ
Σκηνικά: Γκαμπριέλε Τρίντσεκ
Κοστούμια: Σιμπίλλε Γκέντεκε
Μουσική: Γιερκ Όστερμαϊερ
Χορογράφος: Νόρπερτ Νορτ
Δραματουργός/Διευθυντής Παραγωγής: Μάρτιν Βέρινγκερ
Διευθυντής Σκηνής: Πέτρα Χάκμπαρτ
Βοηθός σκηνοθέτη: Σάσια Μέυ

Διανομή:
Κλυταιμνήστρα: Εύα Σποττ
Αγαμέμνων, Χορός Γερόντων Αργείων: Γιόαχιμ Χένσκε
Κασσάνδρα, Χορός Σκλάβων Γυναικών: Χέλεν Βεντ
Αίγισθος, Χορός Γερόντων Αργείων: Μπρούνο Βίντσεν
Ορέστης, Χορός Γερόντων Αργείων: Κορνέλιους Γκέμπερτ
Ηλέκτρα, Δούλος: Έστερ Κάιλ
Πυλάδης, Χορός Γερόντων Αργείων: Ρόννυ Τόμισκα
Χορός Γερόντων Αργείων: Γιόναταν Χούττερ
Χορός Γερόντων Αργείων: Άντριαν Λίνκε
Χορός Γερόντων Αργείων: Πάουλ Στάινπαχ
Αγγελιαφόρος, Χορός Γερόντων Αργείων: Κρίστοφερ Βίντγκενς
Δούλος , Χορός Σκλάβων Γυναικών, Τροφός: Λένα Άϊκενπους
Χορός Σκλάβων Γυναικών: Πάουλα Έμμριχ